मलंगवा (सर्लाही), २९ चैत । नेपालमा पेट्रोलियम पदार्थको निरन्तर मूल्यवृद्धिले सीमावर्ती जिल्लामा गम्भीर प्रभाव पारेको छ । सर्लाहीलगायत तराई क्षेत्रमा पेट्रोलको मूल्य प्रतिलिटर करिब रु. २१९ पुगेपछि सस्तो इन्धनको खोजीमा नेपाली उपभोक्ता ठूलो संख्यामा भारतीय बजारतर्फ आकर्षित भएका छन् । भारतको सीतामढी क्षेत्रमा भने पेट्रोलको मूल्य भारु १०५.४२ (नेपाली करिब रु. १६८–१७०) मात्र रहेको छ । करिब ४५ देखि ५० रुपैयाँ प्रतिलिटरको मूल्य अन्तरका कारण दैनिक सयौँ नेपाली सवारी साधन सीमा पार गरेर इन्धन भर्न बाध्य भइरहेका छन् ।
मलंगवा, सर्लाही तथा आसपासका ग्रामीण क्षेत्रबाट बिहानैदेखि मोटरसाइकल र साना सवारी साधनको लामो लाइन भारतीय सीमावर्ती पम्पहरूमा देखिन थालेको छ । विशेषगरी सोनबर्षा, भिट्टामोड, सुरसण्ड, बर्गिनिया, मेजरगंज, बेला, कन्हवा र परिहार क्षेत्रमा नेपाली नम्बर प्लेटका सवारी साधनको चाप उल्लेखनीय रूपमा बढेको स्थानीयहरूले बताएका छन् । स्थानीय उपभोक्ताहरूका अनुसार नेपालमा बढ्दो मूल्यका कारण दैनिक यात्रा खर्च नै दोब्बर जस्तै भएको छ, जसले उनीहरूलाई सीमा पार गरेर इन्धन भर्न बाध्य बनाएको हो । कतिपयले त दीर्घकालीन बचतका लागि ग्यालिन तथा अन्य भाँडामा पेट्रोल संकलन गरेर घरमै स्टक राख्ने गरेको पनि पाइएको छ ।
यसले सीमा क्षेत्रमा व्यापारिक असन्तुलनसमेत बढाएको छ । नेपालतर्फका पेट्रोल पम्पहरू भने ग्राहक अभावमा सुनसान बन्न थालेका छन् । पम्प सञ्चालकहरूका अनुसार दैनिक बिक्री घट्दै जाँदा व्यवसाय नै संकटमा पर्न थालेको छ । ‘सबै ग्राहक भारतीय बजारतर्फ जान थालेपछि यहाँ कारोबार ठप्प जस्तै भएको छ,’ एक स्थानीय पेट्रोल पम्प सञ्चालकले गुनासो गरे ।
यता, सीमा सुरक्षामा खटिएका निकायहरूले व्यक्तिगत प्रयोजनका लागि सानो परिमाणमा इन्धन ल्याउनेलाई कडाइ गर्न कठिन भइरहेको बताएका छन् । यद्यपि, व्यावसायिक रूपमा हुने इन्धन तस्करी नियन्त्रण गर्न निगरानी बढाइएको जनाइएको छ । नेपाल र भारतबीचको मूल्य अन्तरले केवल उपभोक्ता व्यवहार मात्र होइन, राजस्व संकलन र सीमा क्षेत्रको अर्थतन्त्रमा समेत प्रत्यक्ष असर पारिरहेको छ । यदि मूल्य समायोजन र अनुगमन प्रभावकारी बनाइएन भने सीमा क्षेत्रका नेपाली पेट्रोल पम्पहरू थप संकटमा पर्ने निश्चित छ ।
पेट्रोलको मूल्यले सिर्जना गरेको यो असमानताले सीमावर्ती जीवनशैली नै प्रभावित बनाइरहेको छ, जसले दीर्घकालीन रूपमा राज्यलाई राजस्व र स्थानीय व्यवसाय दुवै पक्षमा चुनौती थप्ने देखिन्छ ।









प्रतिक्रिया दिनुहोस् !